Sztuczna inteligencja w Chinach: turbiny wiatrowe w Hohhot dostarczają zieloną energię do klastra Horinger Data Center Cluster
Turbiny wiatrowe w demonstracyjnym projekcie dostaw zielonej energii dla klastra Horinger Data Center Cluster w Hohhot. Fot. Xinhua / Li Zhipeng

Sztuczna inteligencja w Chinach wchodzi do planów prowincji na lata 2026–2030. Regiony mają budować centra danych, zbiory branżowe, modele dla przemysłu, rolnictwa, medycyny, transportu, turystyki i administracji, zamiast powielać jeden schemat z Pekinu, Shenzhen czy Hangzhou.

Sztuczna inteligencja w Chinach coraz rzadziej jest opisywana wyłącznie przez największe firmy technologiczne i kilka metropolii. Pekin, Shenzhen, Hangzhou i Szanghaj nadal pozostają najważniejszymi punktami na mapie chińskiej gospodarki cyfrowej, ale najnowsze plany prowincji przesuwają temat głębiej: do lokalnego przemysłu, usług publicznych, energetyki, transportu, rolnictwa, ochrony zdrowia, turystyki i administracji. W 31 prowincjonalnych planach pięcioletnich na lata 2026–2030 słowo „sztuczna inteligencja” pojawia się ponad 1400 razy.

Materiał opublikowany 24 czerwca przez „People’s Daily” i udostępniony przez Xinhua podaje trzy liczby, które dobrze oddają skalę tego ruchu. 23 prowincje zapisały rozwój albo optymalizację infrastruktury obliczeniowej, 17 prowincji wskazało modele i algorytmy, a 27 prowincji wpisało budowę wysokiej jakości zbiorów danych. Nie chodzi tylko o kolejne parki technologiczne. W chińskich dokumentach AI+ ma zostać powiązana z tym, co dany region już ma: energią, portami, przemysłem samochodowym, zasobami medycznymi, produkcją rolną, zapleczem turystycznym albo wcześniejszymi inwestycjami w centra danych.

Pekin zachowuje rolę ośrodka badań, uczelni, firm technologicznych i innowacji pierwotnej. Hebei, położone przy stolicy, mocniej akcentuje obliczenia i infrastrukturę. Guizhou wykorzystuje chłodniejszy klimat, warunki geologiczne, czystą energię i wcześniejszą pozycję w krajowej sieci centrów danych. Chongqing i Jiangsu koncentrują się na wybranych segmentach przemysłowych. W komentarzu „People’s Daily” przywołano ocenę instytucji rynkowej, według której zarysowuje się układ, w którym Pekin pełni funkcję „mózgu”, delta Jangcy „tułowia”, delta Rzeki Perłowej miejsca wdrożeń, a regiony środkowe i zachodnie zaplecza.

Dane przed modelami

Państwowa Administracja Danych opublikowała 8 czerwca plan budowy wysokiej jakości branżowych zbiorów danych. Dokument pojawił się kilka miesięcy po centralnych opiniach o pogłębieniu programu AI+ i przenosi uwagę na podstawę, bez której nawet najlepszy model pozostaje oderwany od produkcji, medycyny, transportu czy rolnictwa. W chińskim ujęciu taki zbiór danych ma być pozyskany, oczyszczony, opisany, oznaczony i przygotowany do trenowania oraz wdrażania systemów sztucznej inteligencji.

Do końca 2028 roku mają powstać zbiory danych dla kluczowych dziedzin gospodarki i administracji. Lista obejmuje badania naukowe, produkcję przemysłową, rolnictwo, energetykę, transport, finanse, zdrowie, edukację, handel internetowy, turystykę, zarządzanie kryzysowe, meteorologię, gospodarkę niskoemisyjną, bezpieczeństwo publiczne, miasta, mieszkalnictwo i zasoby naturalne. Osobno zapisano obszary nowsze, droższe i trudniejsze technologicznie: gospodarkę niskiego pułapu, robotykę ucieleśnioną, inteligentną jazdę, inteligentne morze i biowytwarzanie.

Fujian wprowadza AI+ przez branże mocno związane z profilem prowincji. W planie zapisano łączenie obliczeń ogólnych, inteligentnych i superkomputerowych, rozwój platform oznaczania danych oraz budowę zbiorów dla administracji, medycyny, ubezpieczeń społecznych, spraw pracowniczych, przemysłu, tekstyliów, morza i gospodarki niskiego pułapu. Dopiero na takim zapleczu mają powstawać modele pionowe dla przemysłu i medycyny, inteligentne terminale, technologie ucieleśnione oraz produkty łączące oprogramowanie, sprzęt i usługi.

Fuzhou, Xiamen i Quanzhou mają rozwijać parki oraz skupiska przemysłu AI. Do 2030 roku w Fujianie ma działać ponad 1500 firm związanych ze sztuczną inteligencją, a liczba powtarzalnych scenariuszy zastosowań ma przekroczyć 300. W rolnictwie pojawiają się herbata, hodowla, grzyby jadalne, cyfrowe plantacje, inteligentne pastwiska i farmy rybne. W medycynie dokument wymienia inteligentną opiekę zdrowotną, kontrolę chorób, farmację, tradycyjną medycynę chińską, zarządzanie zdrowiem, patologię i precyzyjną diagnostykę. W transporcie prowincja zapisuje system „pojazd–droga–chmura”, inteligentne zarządzanie siecią drogową i demonstracyjne usługi transportowe.

Anhui łączy AI z samochodami i robotyką

Anhui prowadzi temat przez przemysł zaawansowany. W prowincjonalnym planie obok sztucznej inteligencji znalazły się inteligentne samochody nowej energii, robotyka, energetyka, rolnictwo, logistyka, finanse, edukacja, zdrowie, kultura i administracja. Najwięcej konkretów dotyczy motoryzacji: samochodowego systemu operacyjnego, podwozia steer-by-wire, multimodalnych dużych modeli, oprogramowania przemysłowego dla motoryzacji, zintegrowanego odlewania ciśnieniowego, baterii półprzewodnikowych i zaawansowanej jazdy autonomicznej.

W części AI+ Anhui zapisuje budowę wiarygodnego modelu świata dla inteligentnych, połączonych z siecią samochodów nowej energii. Taki model ma służyć pojazdom, które muszą rozpoznawać drogę, zachowanie innych uczestników ruchu, pogodę, sygnały infrastruktury i granice własnego działania. W tym samym dokumencie pojawia się publiczna baza usługowa dla robotów, obejmująca produkcję części, trening scenariuszy i testowanie produktów. Sztuczna inteligencja nie jest tu osobnym dodatkiem, ale częścią łańcucha przemysłowego, który prowincja już rozwija.

Ningxia pojawia się w materiałach „People’s Daily” przy wysokiej jakości zbiorach danych dla przemysłu winiarskiego oraz chińsko-arabskiego korpusu językowego. Henan wpisuje sztuczną inteligencję w turystykę, muzea, dziedzictwo przemysłowe, kurorty i immersyjne przestrzenie dla odwiedzających. W tych przykładach centralne hasło AI+ schodzi do zasobów miejscowych: wina, języków, kultury, zabytków, turystyki, samochodów, portów, medycyny, tekstyliów i usług publicznych.

Hohhot jako zaplecze obliczeniowe

W Mongolii Wewnętrznej sztuczna inteligencja ma bardzo materialną podstawę. Hohhot, stolica regionu autonomicznego, rozwija centra danych, zieloną energię, światłowody i system przesyłu mocy obliczeniowej do odbiorców oddalonych o setki kilometrów. Na południe od miasta działa klaster Horinger, jeden z dziesięciu krajowych klastrów centrów danych. Dla chińskiej gospodarki cyfrowej jest to infrastruktura podobna do elektrowni i sieci przesyłowej, z tą różnicą, że produktem są obliczenia potrzebne do trenowania modeli, obsługi usług AI i przetwarzania danych.

W China Mobile Hohhot Data Center działa około 20 tysięcy kart przyspieszających AI, a udział krajowych chipów AI przekracza 89 procent. Skala inteligentnej mocy obliczeniowej tego centrum sięga 6,7 EFLOPS, czyli 670 miliardów miliardów operacji zmiennoprzecinkowych na sekundę. Cały Hohhot przekroczył 12,5 tys. P uruchomionej mocy obliczeniowej, przy udziale inteligentnej mocy obliczeniowej powyżej 96 procent. Centra danych uruchomiło tam 66 firm i instytucji, wśród nich Huawei, Douyin, China Mobile, China Telecom i China Unicom.

Miasto buduje sieć połączeń o opóźnieniach liczonych w milisekundach. Pierwszy krąg obejmuje Hohhot, Baotou, Ordos i Ulanqab, drugi pozwala obsługiwać Pekin, Tianjin i Hebei, a trzeci sięga delty Jangcy oraz Wielkiego Obszaru Zatoki Guangdong–Hongkong–Makau. Do Pekinu uruchomiono jednomodowy system transmisji optycznej 1T. Firmy z najważniejszych regionów gospodarczych mogą korzystać z obliczeń ulokowanych w północnych Chinach, gdzie energia i chłodzenie są tańsze.

Koszt prądu decyduje o opłacalności takiej infrastruktury. Duże centrum danych może zużywać setki milionów kilowatogodzin rocznie, a energia odpowiada za ponad połowę kosztów operacyjnych. Mongolia Wewnętrzna należy do najważniejszych chińskich regionów zielonej energii. W 2025 roku jej produkcja z nowych źródeł energii wyniosła 270 mld kWh. Hohhot ma średnią roczną temperaturę 7,7 stopnia Celsjusza i przez około pół roku może korzystać z naturalnego chłodzenia. Lokalne centra danych używają już 86 procent zielonej energii, a cena transakcyjna prądu dla odbiorcy końcowego utrzymuje się w okolicach 0,35 juana za kWh.

W klastrze Horinger działa jeden z pierwszych krajowych projektów koordynacji energii i obliczeń. Zielona energia z farm wiatrowych i fotowoltaicznych płynie specjalną, 41-kilometrową linią do firm obliczeniowych. Pierwszy etap projektu o mocy 360 tys. kW został już podłączony do sieci, a kolejne etapy mają zostać ukończone do końca 2026 roku. Łączna skala instalacji wiatrowo-fotowoltaicznej ma wtedy osiągnąć 860 tys. kW i odpowiadać mocy obliczeniowej 48 tys. P.

Wenzhou stawia na prywatny przemysł

Wenzhou w prowincji Zhejiang nie startuje z pozycji narodowej stolicy technologii. Miasto ma jednak silny sektor prywatny, tradycyjne branże produkcyjne i doświadczenie w handlu. China News Service opisuje tam model „jednego portu i pięciu dolin”, w którym China Data Security Port łączy się z China Eye Valley, China Gene Medicine Valley, New Light Valley, Smart Valley i International Cloud Software Valley. W jednym miejskim systemie znalazły się dane, medycyna oka, leki genowe, optyka, inteligentne technologie i oprogramowanie chmurowe.

China Data Security Port rozpoczął działalność w maju 2022 roku. Przez cztery lata Wenzhou wydało 30 podstawowych rozwiązań instytucjonalnych dotyczących zgodności, własności, obrotu i zarządzania bezpieczeństwem danych. Miasto stworzyło też system obsługi prawnej obejmujący sprawy sądowe, arbitraż, prokuraturę, ochronę i notariat. W maju 2026 roku port skupiał ponad 1200 firm ekosystemu danych, ponad 700 produktów danych i ponad 28 tys. zarejestrowanych zasobów.

Wenzhou używa AI w scenariuszach miejskich i przemysłowych. System „cyfrowej zielonej fali” wykorzystuje algorytmy do regulowania świateł i według lokalnych danych może zwiększać przepustowość o 20 procent. Generatywna dokumentacja medyczna potrafi przygotować kartę choroby i propozycje diagnostyczne w 30 sekund. Roboty używane przez policję, energetykę i służby ratunkowe pojawiają się w patrolach, utrzymaniu infrastruktury i działaniach w trudnym terenie.

Najbardziej konkretny przykład pochodzi z branży obuwniczej. Wenzhou ma silne zaplecze produkcji butów i odzieży, gdzie projektowanie, prototypowanie i testowanie rynku przez lata wymagały czasu oraz kosztownych prób. Zhejiang Red Dragonfly Footwear, korzystając z platformy Huilima, stworzyła pionowy model VALI do projektowania obuwia. Model uczył się na blisko 200 mln etykiet dotyczących materiałów, kolorów i cech produktów. Po jego uruchomieniu AI może przygotowywać 100–200 projektów butów dziennie, a cykl od projektu do wysyłki skrócił się z 90 dni do 10–15 dni. Firma podaje też spadek kosztów produkcji i operacji o 10 procent.

AI+ w planach na lata 2026–2030

Centralny dokument AI+ z 2025 roku wyznaczył sześć obszarów działania: naukę i technologię, przemysł, konsumpcję, dobrobyt ludności, zarządzanie oraz współpracę globalną. Do 2027 roku sztuczna inteligencja ma szeroko wejść w te dziedziny, a rozpowszechnienie nowych inteligentnych terminali i agentów ma przekroczyć 70 procent. Do 2030 roku AI ma wspierać wysokiej jakości rozwój, a wskaźnik rozpowszechnienia takich terminali i agentów ma przekroczyć 90 procent. W perspektywie 2035 roku dokument mówi o wejściu Chin w etap inteligentnej gospodarki i inteligentnego społeczeństwa.

Źródła

  1. Xinhua / People’s Daily: 31个省份将差异化推进人工智能发展
  2. People’s Daily: 从各地“十五五”规划感悟因地制宜
  3. Państwowa Administracja Danych: plan budowy branżowych wysokiej jakości zbiorów danych
  4. Rząd prowincji Fujian: 15. plan pięcioletni prowincji
  5. Rząd prowincji Anhui: 15. plan pięcioletni prowincji
  6. Xinhua: 呼和浩特绿色算力产业发展观察
  7. China News Service: Wenzhou i model „jednego portu i pięciu dolin”
  8. Rada Państwa ChRL: opinie o pogłębieniu programu AI+