Chińska firma biotechnologiczna Abogen Biosciences zawarła z Novartis umowę licencyjną dotyczącą eksperymentalnej terapii mRNA ABO2203 oraz kolejnych programów rozwijanych na własnej platformie RNA. Szwajcarski koncern zapłaci 575 mln dolarów z góry. Jeżeli wykorzystane zostaną wszystkie opcje, a projekty osiągną uzgodnione etapy rozwoju, rejestracji i sprzedaży, Abogen może otrzymać jeszcze do około 7,2 mld dolarów oraz tantiemy od przyszłej sprzedaży leków.
Umowa ogłoszona 2 października daje Novartis wyłączną globalną licencję na ABO2203, główny kandydat terapeutyczny Abogen, oraz opcje na kolejne programy wykorzystujące należącą do chińskiej spółki platformę RNA. Nie oznacza to, że Abogen właśnie sprzedał lek za niemal 8 mld dolarów. Pewna na obecnym etapie jest płatność początkowa w wysokości 575 mln dolarów. Pozostała część to możliwe płatności po wykorzystaniu przez Novartis kolejnych opcji i osiągnięciu uzgodnionych etapów rozwoju, rejestracji oraz komercjalizacji. Transakcja wymaga jeszcze spełnienia standardowych warunków zamknięcia, w tym wymaganych zgód regulacyjnych.
Co dokładnie licencjonuje Novartis
ABO2203 wykorzystuje mRNA do wytwarzania cząsteczki terapeutycznej bezpośrednio w organizmie pacjenta. Jest to cząsteczka angażująca limfocyty T CD19xCD3, określana po angielsku jako T-cell engager. Jedną częścią wiąże się z białkiem CD19 znajdującym się na powierzchni komórek B, drugą z receptorem CD3 limfocytów T. Ma w ten sposób doprowadzić komórki układu odpornościowego bezpośrednio do komórek B i uruchomić ich eliminację.
W części chorób autoimmunologicznych komórki B uczestniczą w podtrzymywaniu nieprawidłowej odpowiedzi odpornościowej. Stosowane obecnie terapie mogą usuwać je m.in. przy użyciu przeciwciał lub gotowych białkowych cząsteczek angażujących limfocyty T. W rozwiązaniu Abogen mRNA dostarczone w nanocząstkach lipidowych ma przekazać komórkom pacjenta instrukcję potrzebną do czasowego wytwarzania takiej cząsteczki w organizmie. Firma opisuje oczekiwany efekt jako „reset” komórek B.
Technologia pozostaje na wczesnym etapie badań klinicznych. Badanie ABO2203 u pacjentów z opornymi na leczenie chorobami autoimmunologicznymi, zarejestrowane pod numerem NCT06747156, znajduje się we wczesnej fazie I i ma objąć około 66 uczestników. Badacze oceniają przede wszystkim bezpieczeństwo i tolerancję terapii, jej zachowanie w organizmie oraz pierwsze sygnały działania klinicznego.
We wrześniu w czasopiśmie „Cell” opublikowano wyniki pierwszego zastosowania ABO2203 u trzech pacjentów z oporną na leczenie wtórną małopłytkowością immunologiczną. Badacze opisali szybkie i pełne usunięcie obwodowych komórek B, poprawę liczby płytek krwi oraz brak zespołu uwalniania cytokin w tej niewielkiej grupie. Wyniki są wczesne: trzech pacjentów nie wystarcza, aby przesądzać o skuteczności terapii w większej populacji.
Novartis nie ograniczył porozumienia do ABO2203. Umowa daje koncernowi wyłączne opcje na licencjonowanie kolejnych terapii opracowywanych na platformie RNA Abogen. Szwajcarska grupa uzyskała więc dostęp do konkretnego programu klinicznego, ale także możliwość wyboru następnych projektów rozwijanych przez chińską firmę.
Abogen powstał w 2019 roku w Suzhou. Firma rozwija własne rozwiązania obejmujące projektowanie mRNA, jego formulację, systemy dostarczania oparte na nanocząstkach lipidowych oraz produkcję w standardzie GMP. Jej pipeline obejmuje terapie onkologiczne, choroby autoimmunologiczne i szczepionki. W czerwcu 2026 roku firma rozpoczęła III fazę badań swojej liofilizowanej szczepionki mRNA przeciw półpaścowi ABO1108.
Chińskie projekty coraz częściej trafiają do globalnych koncernów
Umowa Abogen z Novartis jest częścią znacznie większego ruchu w chińskiej biotechnologii. Firmy z Chin coraz częściej rozwijają własne kandydaty na leki do etapu, na którym globalne koncerny są gotowe płacić za prawa do ich dalszego rozwoju i sprzedaży na rynkach międzynarodowych.
Według raportu KPMG łączna deklarowana wartość chińskich transakcji out-licensing w 2025 roku osiągnęła około 135,7 mld dolarów. Out-licensing oznacza udzielenie innej firmie praw do rozwijania lub komercjalizowania własności intelektualnej, najczęściej w zamian za płatność początkową, kolejne płatności zależne od osiągnięcia uzgodnionych etapów oraz udział w przyszłej sprzedaży. Przy porównywaniu takich umów trzeba więc pamiętać, że ich podawana publicznie maksymalna wartość nie jest kwotą wypłacaną w chwili podpisania kontraktu.
W przypadku Abogen szczególnie zwraca uwagę wysokość płatności początkowej. 575 mln dolarów nie zależy od osiągnięcia późniejszych kamieni milowych, choć wypłata nastąpi zgodnie z warunkami transakcji i po jej zamknięciu. Dalsze miliardy pozostają natomiast uzależnione od decyzji Novartis dotyczących kolejnych programów oraz od powodzenia rozwoju klinicznego, regulacyjnego i komercyjnego.
Najbliższym formalnym etapem będzie zamknięcie transakcji po spełnieniu wymaganych warunków i uzyskaniu zgód regulacyjnych. Równolegle trwają badania kliniczne ABO2203. To ich kolejne wyniki pokażą, czy technologia, za dostęp do której Novartis zdecydował się zapłacić 575 mln dolarów już na początku współpracy, będzie mogła przejść do dalszych etapów rozwoju.
Źródła: Podstawą materiału jest komunikat Abogen Biosciences z 2 października 2026 r. dotyczący umowy z Novartis. Informacje o badaniu ABO2203 pochodzą z rejestru ClinicalTrials.gov oraz publikacji w czasopiśmie „Cell”. Szerszy kontekst chińskiego rynku umów licencyjnych oparto na raporcie KPMG „2026 China Life Sciences Sector Overview and Outlook”.
