Załoga Shenzhou-23 weszła 25 maja na pokład stacji kosmicznej Tiangong po udanym dokowaniu do modułu Tianhe. Zhu Yangzhu, Zhang Zhiyuan i Lai Ka-ying spotkali się na orbicie z astronautami misji Shenzhou-21, rozpoczynając przekazanie pracy na chińskiej stacji. Shenzhou-23 na Tiangongu otwiera nową zmianę w chińskim programie kosmicznym.
Statek Shenzhou-23 wystartował 24 maja o godz. 23:08 czasu pekińskiego z Centrum Startów Satelitarnych Jiuquan. Na orbitę wyniosła go rakieta Long March-2F. Około dziesięciu minut po starcie statek oddzielił się od rakiety i wszedł na zaplanowaną orbitę.
China Manned Space Agency podała po starcie, że załoga była w dobrym stanie, a misja rozpoczęła się zgodnie z planem. Dla chińskiego programu kosmicznego był to początek kolejnej rotacji na Tiangongu.
Shenzhou-23 zadokował do modułu Tianhe
Shenzhou-23 dotarł do stacji 25 maja o godz. 2:45 czasu pekińskiego. Statek wykonał szybkie, automatyczne zbliżenie i połączył się z portem radialnym modułu Tianhe. Manewr od startu do dokowania trwał około 3,5 godziny.
Po połączeniu ze stacją astronauci przeszli z kapsuły powrotnej do modułu orbitalnego statku. O godz. 5:13 załoga Shenzhou-21 otworzyła właz i przyjęła nowych mieszkańców Tiangongu.
Na stacji przez kilka dni będą razem pracować astronauci dwóch misji. Chińskie media opublikowały wspólne zdjęcie obu załóg wykonane już po wejściu Shenzhou-23 na pokład. Było to ósme spotkanie dwóch chińskich załóg w kosmosie.
Pierwsza astronautka z Hongkongu na stacji
Załoga Shenzhou-23 ma także wymiar polityczny i społeczny. Lai Ka-ying, w źródłach mandaryńskich zapisywana jako Li Jiaying, została pierwszą astronautką z Hongkongu w chińskim programie załogowym.
W misji Shenzhou-23 pełni funkcję specjalistki ładunku. Jej zadania będą związane z częścią eksperymentów prowadzonych na orbicie, a nie tylko z reprezentacją Hongkongu w składzie załogi.
Dowódcą Shenzhou-23 jest Zhu Yangzhu, który ma już za sobą lot Shenzhou-16. Zhang Zhiyuan odpowiada w misji jako pilot statku. Załoga łączy doświadczenie inżyniera lotu, pilota i specjalistki ładunku.
Przekazanie pracy na Tiangongu
Najbliższe dni na stacji będą poświęcone wspólnej pracy dwóch ekip. Załoga Shenzhou-23 przejmie stanowiska, sprzęt, dokumentację i trwające eksperymenty od astronautów Shenzhou-21.
Shenzhou-21 pozostaje na orbicie od ponad 200 dni. Po zakończeniu przekazania pracy ta załoga ma wrócić na Ziemię, a Shenzhou-23 na Tiangongu rozpocznie własny program badań i obsługi stacji.
Taki model zmian pozwala utrzymać ciągłość badań. Poprzednia załoga zostawia próbki, procedury i zadania, a kolejna przejmuje je bez zatrzymywania programu naukowego.
Misja Shenzhou-23 i ponad sto projektów
Misja Shenzhou-23 obejmuje ponad sto projektów naukowych i aplikacyjnych. Chińskie źródła wymieniają badania życia w kosmosie, naukę o materiałach, fizykę płynów w mikrograwitacji, medycynę kosmiczną oraz nowe technologie orbitalne.
Najdłuższy element misji będzie dotyczył rocznego pobytu jednego z astronautów na orbicie. CMSA zapowiedziała taki eksperyment jako część przygotowań do dłuższych lotów załogowych i badań nad wpływem mikrograwitacji na organizm człowieka.
Nazwisko osoby wyznaczonej do najdłuższego pobytu ma zostać wskazane po ocenie przebiegu misji. Dla chińskiego programu kosmicznego będzie to jeden z najpoważniejszych testów medycznych prowadzonych poza Ziemią.
Chińska stacja kosmiczna Tiangong pracuje w rytmie zmian
Chińska stacja kosmiczna Tiangong działa już jako miejsce stałej pracy, a nie tylko punkt docelowy pojedynczych lotów. Wejście Shenzhou-23 zamknęło etap startu i dokowania, a otworzyło część misji związaną z obsługą aparatury, eksperymentami i przekazywaniem badań.
Dla chińskiego programu kosmicznego taki rytm ma większą wagę niż pojedynczy rekord. Stacja działa jako laboratorium, w którym ludzie, sprzęt i procedury przechodzą z jednej zmiany na drugą bez przerw w programie naukowym.
Shenzhou-23 na Tiangongu będzie teraz testem długiej obecności człowieka na orbicie, pracy specjalistów różnych dziedzin i odporności systemów stacji. Z takich doświadczeń Chiny budują zaplecze pod kolejne etapy programu załogowego, także te prowadzące poza niską orbitę okołoziemską.
Źródła:
- Xinhua, China’s Shenzhou-23 spaceship docks with Tiangong space station
- Xinhua, Shenzhou-23 astronauts enter Tiangong space station
- Xinhua, 神舟二十三号航天员乘组顺利进驻“天宫”
- Xinhua, 神舟二十三号载人飞船发射取得圆满成功
- Xinhua, China launches Shenzhou-23 spaceship, for new in-orbit stay record
- China Manned Space Agency, komunikaty o Shenzhou-23
